Bütün qədim ədəbiyyat - Tək Allahın fəlsəfəsidir
Qəbul olunmuşdur ki, qədim tarix, fəlsəfələr, dinlər və s. hər şey - müxtəlif xalqlarla, onların dünyagörüşü, fəlsəfələri və inancları ilə bağlıdır. Lakin məşhur filosof Əflatun “Politik” əsərində nəzərə çatdırır ki, "bütün bunlar və bundan başqa minlərlə daha qeyri-adi şeylər yalnız bir hadisənin bəhrələridir. Lakin müəyyən zaman müddətində bunların çoxu yaddaşlardan silinmiş, qalanları isə dağınıq haldadır və onlar haqda ayrıca danışırlar”. Tövratda bu hadisə Babil qülləsi haqqında rəvayətdə rəmzlərlə verilmişdir. Bu qüllə tikilib qurtardıqdan sonra Allah, onu tikən ilk insanların vahid "səfa" dilindən yetmiş dil yaradıb, onları dünyaya səpələdi. Lakin bundan sonra ilk insanların bu vahid dilindəki dörd qat batini mənalar da itdi. Dünyaya səpəlınmiş insanlar artıq qədim yazıların yalnız hərfi mənalarını anlamağa başladılar. Tövratda "səfa" adlanan, bizim isə sufizm kimi bildiyimiz bu batini səviyyələri ravvin-kabbalistlər Pardes, yəni "cənnət...